Ozusowanie umów zleceń

Ustawa z dnia 23 października 2014 r. o zmianie ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych oraz niektórych innych ustaw

               

Obowiązująca od 1 stycznia 2016 roku nowelizacja ustawy o systemie ubezpieczeń społecznych wprowadziła ozusowanie umów zleceń przynajmniej do wysokości minimalnego wynagrodzenia. Jest to korzystne rozwiązanie dla wszystkich uczestników rynku pracy w Polsce. Niewątpliwie ozusowanie umów zleceń na rynku pracybyło warunkiem koniecznym dla dalszego rozwoju polskiej przedsiębiorczości. Obowiązkowa składka ZUS od tego typu kontraktów stanowi bowiem nie tylko realną korzyść dla pracowników, ale też czynnik poprawiający stan budżetu państwa.

 

Przedstawiciele Federacji – przedsiębiorcy i pracodawcy – czynnie uczestniczyli w procesie konsultacji związanym z ozusowaniem umów zleceń. Zaangażowanie FPP pozwoliło wprowadzić szereg zmian, które istotnie uporządkują polski rynek pracy.

 

Warto zauważyć, że Polska jest niechlubnym liderem w Unii Europejskiej pod względem liczby osób pracujących na podstawie umów cywilnoprawnych – według danych Eurostatu aż 26,8% Polaków znajduje zatrudnienie na tej podstawie1. Średnia unijna jest niemal o połowę mniejsza – 13,7%2. W związku z tym już od 2009 roku ozusowanie umów zleceń było wspólnym postulatem związków zawodowych oraz pracodawców.

 

Obowiązująca nowelizacja polega na kluczowym aspekcie zmiany zasady podlegania ubezpieczeniom społecznym i tym samym obowiązkowe odprowadzenie składki ZUS od umów zleceń. Stanowi to przede wszystkim realną korzyść dla pracowników. Reforma obejmie w znacznej mierze pracujących w przedsiębiorstwach usługowych, gdzie ok. 50% kadry stanowią osoby powyżej 50. roku życia czy niepełnosprawni. Zabezpieczenie tych miejsc pracy pozwala na dalszą stabilizację zatrudnienia w Polsce.

 

Uwzględnienie kosztów ozusowania umów zleceń w budżetach i kalkulacjach Zamawiających jest więc niezbędnym krokiem, korzystnym dla wszystkich uczestników rynku pracy. Istotne w tym zakresie jest doprowadzenie do pełnej waloryzacji – Zamawiający muszą dokonywać waloryzacji w oparciu o stawki brutto. Koszt wynagrodzenia obejmuje bowiem nie tylko kwotę wypłacaną pracownikowi, ale także odprowadzane podatki i składki na ubezpieczenia społeczne. Ma to szczególne znaczenie w zamówieniach, w których większość kosztów stanowią wynagrodzenia pracowników – czyli w branżach usługowych. Nie można bowiem dopuścić do sytuacji, gdy wzrost obciążeń fiskalnych obniży pensję, jaką pracownik otrzymuje do ręki. Zamawiający zawsze powinien wkalkulować w budżecie wynagrodzenia pracowników z uwzględnieniem podatków, składek na ubezpieczenia – także w tej części, którą obowiązkowo odprowadza pracodawca.

 

Równolegle konieczne jest dalsze wprowadzenie zmian uelastyczniających rynek pracy oraz ograniczających obciążenia wynagrodzeń za pracę. Podwyższenie podstawy oskładkowania umów zleceń negatywnie odbija się zwłaszcza dla sektora prac niskopłacowych. Pomóc może m.in. obniżenie klina podatkowego, które mogłoby odbyć się przez podwyższenie kosztu uzyskania przychodu stosowanego przy rozliczaniu podatku dochodowego.

 


1 Na podstawie danych Eurostat za 2013 rok: http://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/File:Proportion_of_employees_with_a_contract_of_limited_duration,_age_group_15%E2%80%9364,_2013_(%25_of_total_employees)_YB15.png

2 Na podstawie danych Eurostat za 2013 rok: http://ec.europa.eu/eurostat/statistics-explained/index.php/File:Proportion_of_employees_with_a_contract_of_limited_duration,_age_group_15%E2%80%9364,_2013_(%25_of_total_employees)_YB15.png

3 Źródło: Raport WISE (Warszawskiego Instytutu Studiów Ekonomicznych w oparciu o dane LEWIATAN)