Bezpieczeństwo i odporność klimatyczna – kierunek strategiczny dla Polski

24 marca 2026 r. w Ministerstwie Klimatu i Środowiska odbyła się konferencja inaugurująca projekt „Opracowanie krajowej strategii adaptacji do zmian klimatu wraz z Planem działań adaptacyjnych”. Wydarzenie stanowi istotny etap w budowaniu systemowego podejścia do odporności klimatycznej państwa, gospodarki i społeczeństwa.

W panelu eksperckim pt. „Błękitno-zielona i odporna gospodarka. Odpowiedź sektora prywatnego na ryzyka klimatyczne” udział wzięła Magdalena Rzeczkowska, Pierwsza Wiceprzewodnicząca Federacji Przedsiębiorców Polskich. Panel moderowała Joanna Zdanowska, Zastępca Dyrektora Departamentu Strategii i Odporności Klimatycznej w Ministerstwie Klimatu i Środowiska. W debcie eksperckiej uczestniczyli również: Agnieszka Wachnicka – Wiceprezes Związku Banków Polskich, Paweł Sawicki – Polska Izba Ubezpieczeń oraz Przemysław Budnicki – WATERLY.

Reprezentując Federację oraz odnosząc się do prac nad krajową strategią odporności wodnej dla przemysłu i rolnictwa, wskazała, że główną barierą w budowaniu odporności klimatycznej jest systemowy brak spójności, obejmujący regulacje, dane oraz mechanizmy ekonomiczne.

Podkreśliła, że obowiązujące ramy prawne pozostają niespójne i nie tworzą jednolitego podejścia do zarządzania wodą. W efekcie: planowanie inwestycji nie uwzględnia efektywności wodnej, decyzje środowiskowe nie odnoszą się do konkretnych kryteriów zużycia wody, przedsiębiorstwa funkcjonują w złożonym systemie obowiązków, który nie prowadzi do wspólnego celu.

Brakuje również kluczowych zasad, takich jak: „water efficiency first”, normy efektywności wodnej, jasne regulacje dotyczące ponownego wykorzystania wody.

Zwróciła uwagę na problem rozproszenia danych oraz brak jednolitego systemu monitorowania i raportowania. W praktyce oznacza to ograniczoną zdolność przedsiębiorstw do: oceny dostępności zasobów, identyfikacji nadmiernego zużycia i zarządzania ryzykiem klimatycznym.

Wskazała również, że obecny system opłat za wodę nie tworzy wystarczających zachęt do inwestowania w efektywność, retencję i recyrkulację. Jednocześnie brakuje trwałych mechanizmów współpracy między administracją a biznesem.

Odnosząc się do doświadczeń europejskich, podkreśliła, że ponowne wykorzystanie wody powinno być traktowane jako jeden z filarów odporności klimatycznej. W Polsce kluczowe bariery obejmują: brak standardów jakości (fit-for-purpose), niejednoznaczne procedury administracyjne oraz wysokie ryzyko regulacyjne inwestycji. Wskazała również na konieczność przyjęcia uporządkowanego podejścia, obejmującego: ograniczanie zużycia, rozwój obiegów zamkniętych oraz wykorzystanie nowych źródeł.

Budowa odporności klimatycznej wymaga stworzenia spójnego systemu integrującego regulacje, dane i mechanizmy ekonomiczne. Bez tego, jak podkreśliła, nie będzie możliwe osiągnięcie skali transformacji niezbędnej do zapewnienia bezpieczeństwa klimatycznego gospodarki.